Ekspansionizm:İnsanlğa Qarşı Bəşəri Cinayətlərin Gerçək Üzü yaxud Beynəlxalq Hüququn Qanlı Fələstin Ləkəsi Asimmetriyası

BAKI,Forpost.az[/color] Milli Tədqiqatlar Mərkəzi
Human Rights Watch təşkilatı 2025-ci ilin əvvəlində İordan çayının qərb sahilindəki üç qaçqın düşərgəsindən on minlərlə fələstinlinin zorla qovulmasından sonra İsraili müharibə cinayətləri və bəşəriyyətə qarşı cinayətlər törətməkdə ittiham edib. Hüquq müdafiə qrupu İsrail rəsmilərini məsuliyyətə cəlb etmək və növbəti sui-istifadələrin qarşısını almaq üçün təcili beynəlxalq tədbirlər görməyə çağırıb.

Əsas Təfərrüatlar
HRW-nin məlumatına görə, yanvar və fevral aylarında “Dəmir divar əməliyyatı” zamanı Cenin, Tulkərm və Nur Şəms düşərgələrinin 32 minə yaxın sakini didərgin düşüb. Yüzlərlə ev sökülüb, köçkünlərin geri qayıtması qadağan edilib. HRW 850-dən çox binanın məhv edildiyini və ya ağır zədələndiyini sənədləşdirdi, BMT qiymətləndirmələri isə 1460 binanın təsirləndiyini bildirdi.

Hesabatda İsrail qüvvələrinin evlərə basqın etmələri, mülkləri qarət etmələri və dronlara quraşdırılmış səsgücləndiricilərdən istifadə edərək ailələri çölə çıxartması təsvir edilir. Sakinlərə heç bir sığınacaq və ya yardım təklif olunmadı, bu da onları qohumlarının evlərinə toplaşmağa və ya məktəblərə, məscidlərə və xeyriyyə təşkilatlarına sığınmağa məcbur etdi.

Cenindən qovulan Hişam Abu Tabekh, ailəsinin tərk etmək məcburiyyətində qaldıqda yemək, dərman və ya əşya ala bilmədiyini söyləyərək, həyatı "çox çətin" adlandırdı.

İsrail ordusu söküntülərin yaraqlıların mülki infrastrukturdan istifadəsinin qarşısını almaq üçün zəruri olduğunu bildirib, lakin sakinlərin geri qayıtması üçün vaxt təqdim etməyib.

Beynəlxalq hüquq
Cenevrə Konvensiyaları imperativ hərbi səbəblər istisna olmaqla, mülki şəxslərin işğal edilmiş ərazilərdən məcburi köçkünlüyünü qadağan edir. HRW bildirib ki, yüksək vəzifəli İsrail rəsmiləri müharibə cinayətləri və insanlığa qarşı cinayətlərə görə mühakimə olunmalıdır. Qrup, həmçinin ölkədən çıxarılmaları etnik təmizləmə kimi təsvir edib, bu termin etnik və ya dini əhalinin qanunsuz çıxarılmasını ifadə etmək üçün istifadə olunur.

Qərb Sahilində son zorakılıq
Hesabatda 2023-cü ilin oktyabrında HƏMAS-ın İsrailin cənubuna hücumlarından sonra İordan çayının qərb sahilində zorakılıqların artdığı qeyd edilib. İsrail qüvvələri 1000-ə yaxın fələstinlini öldürüb, məhkəməsiz həbsləri genişləndirib, evləri söküb və qəsəbə tikintisini sürətləndirib. BMT-nin məlumatlarına görə, məskunlaşanlara qarşı zorakılıq oktyabr ayında 264 hücuma çatıb ki, bu da 2006-cı ildən bəri ən yüksək aylıq göstəricidir.

İsrailin mövqeyi
İsrail 1967-ci il müharibəsində zəbt etdiyi İordan çayının qərb sahili ilə tarixi və bibliya əlaqələrinə istinad edir və yaşayış məntəqələrini təhlükəsizlik baxımından strateji əhəmiyyət kəsb edir. Beynəlxalq ictimaiyyətin əksəriyyəti yaşayış məntəqələrini qeyri-qanuni hesab edir, lakin İsrail bunu rədd edir və ərazini “işğal olunmuş” deyil, “mübahisəli” adlandırır.

HRW nə istəyir
Human Rights Watch hökumətləri İsrail rəsmilərinə qarşı məqsədyönlü sanksiyalar tətbiq etməyə, silah satışını və ticarət faydalarını dayandırmağa, məskunlaşma mallarını qadağan etməyə və Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin orderlərini icra etməyə çağırıb. Qrup bu tədbirlərin növbəti pozuntuların qarşısını almaq və məsuliyyəti təmin etmək üçün zəruri olduğunu vurğulayıb.скачать dle 12.1